اساس الاقتباس، خواجه نصیرالدین طوسی (د: 672هـ)، کتابت شده در 11 صفر 843هـ

کد:

279111

موضوع:

منطق

مؤلف:

خواجه نصیرالدین طوسی (د: 672هـ)

تاریخ تالیف:

قرن هفتم هجری

کاتب:

ضیاء المعلم محمد بن محمد بن محمد

تاریخ کتابت:

قرن نهم هجری

محل کتابت:

بی‌جا

توضیحات:

تاریخ کتابت11 صفر 843هـ

 

نام کاتبضیاء المعلم محمد بن محمد بن محمد

 

شمار برگ‌ها: 295 برگ

 

معرّفی نسخه: نسخه به خط نستعلیق، در 38 جزء (که جزء اول نونویس است) کتابت شده است و در برگه پایانی یادداشت‌هایی به تاریخ 855هـ نیز در آن نوشته شده است. نسخه مجدول، رکابه‌دار، دارای 23 سطر در هر برگ، عناوین به شنگرف، کاغذ اصفهانی و در حاشیۀ برخی برگه‌ها (مانند 44پ، 59ر و …) افتادگی‌ها (سقطات) و اشتباهات نگارشی (تصحیفات) اصلاح شده‌اند.

 

    رسم الخط قدیم فارسی مبنی بر استفاده از حروف «ج» و «ک» به جای «چ» و «گ»، عدم نگارش «ـه» چسبان (آنک و آنج به جای آنکه و آنچه) و نگارش بسیاری از کلمات فارسی قدیم (مانند شوذ، گویذ، بایذ) با حرف «ذ» (به جای حرف د که امروزه استفاده می شود) در این نسخه رعایت شده است.

 

     کاتب در این نسخه هم انجام و هم انجامۀ نسخه را نوشته است. وی ابتدا عبارت خواجه نصیرالدین طوسی را ذکر کرده است.

 

«و وقع الفراغ من تصنیفه و هو مولانا استاد علماء العالم سلطان افاضل الدنیا نصیر الحق و الدین وجیه الاسلام و المسلمین منشی الحقائق مبین الدقائق محمد بن محمد بن الحسین الطوسی رحمة الله علیه فی یوم الخمیس الثانی و العشرین شهر جمادی الاخر سنة اثنین و اربعین و ستمائة الهجریة»

 

     در ادامه تاریخ اتمام استنساخ کتاب را چنین نوشته است:

 

«و فرع من کتابته یوم الخمیس حادی عشر شهر مبارک صفر ختم بالخیر و الظفر لسنة ثلث و اربعین و ثمانمائة و کتبه اقل عباد الله تعالی و احوجهم الی رحمته محمد بن محمد بن محمد المدعو بضیاء المعلم اصلح الله عواقبه»

 

معرّفی کتابخواجه نصیر‌الدین طوسی را باید یکی از بزرگ‌ترین متفکران شیعه در تاریخ اسلام دانست که تألیفات مهمی در زمینه‌های مختلف علوم اسلامی داشت. اساس الاقتباس را باید مهم‌ترین کتاب در دانش منطق به زبان فارسی دانست که علاوه بر اهمیت موضوعی کتاب، از مهم‌ترین کتاب‌ها در نثر فارسی نیز به شمار می‌رود. خواجه نصیر کتاب را در نه بخش تألیف کرده است که بر هر بخش عنوان مقاله نام نهاده است. این کتاب بعدها به زبان عربی نیز ترجمه شد.

 

محل نگهداری نسخه:  کتابخانه مجلس شورای اسلامی، شماره 4929

 

نگارنده: محمدحسین افراخته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *