اطلاعات کلی
نگاره : «حکومت امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف)»
نسخه: فالنامه
کتابت و تصویرگری : ـــــــ
تاریخ تصویرگری : 1570م/950 ق
مکتب : ــــ
دوره : صفوی
جغرافیا : ایران
شیوه نقاشی : نگارگری _ نسخه خطی
محل نگهداری: ـــــــــــــ
………………………………………………..
توصیف و شرح
در این نگاره امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه) با روبندی بر چهره و هاله شعلهسان بر روی تخت شاهی و زیر سایبان چهارزانو نشستهاند و درحال گفتگو با حاضرین در مجلس هستند. در پیشزمینه، فردی بدون عمامه در مقابل کسی که احتمالا از حکام ایشان است، زانو زده و محزون نشستهاست و و در پشت سر امام فردی ایستاده است و بهنظر میرسد که در دستانش شمشیری است که هنوز از نیام درنیامده(چون هنوز وقت ظهور نیست) یا پرچمی است بسته شده که نمونههای مشابه آن در برخی از نگارههای دوره صفوی وجود دارد(پرچم نصر) که آن هم فعلا بسته است.
این تصویر، یکی از مجالس داوری حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه) را بهنمایش گذاشتهاست. محکمه عدالت حضرت در دامنه کوهساری که رودی از آن جاری میباشد و در دشت پر از گل امتداد دارد، برگزار شدهاست. این گلزار نمایانگر حکومت عادلانه امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه) است، چرا که، با ظهور ایشان و برپایی عدل و داد در همه جهان، زمین چهره بهاری بهخود میگیرد.
سه کتیبه افقی و چهار کتیبه عمودی در این نگاره مشاهده میگردد. اولین کتیبه افقی با آیه 57 سوره مریم آراسته شدهاست که شان نزول آن در خصوص حضرت ادریس(علیه السلام) میباشد و کتیبه دوم و سوم افقی و چهار کتیبه عمودی اشعاری را درباره حکومت امام(عجل الله تعالی فرجه) را بهنمایش گذاشتهاند. از اینرو احتمال دارد، فردی که هاله نورانی بر چهره دارد و در سمت راست حضرت نشسته است، حضرت ادریس(علیه السلام) باشد. اگر تصور شود این فرد حضرت ادریس(علیه السلام) است که به زمین برگشتهاند بایستی هر چهار پیامبر زنده، بهتصویر کشیده میشدند، اما احتمال دیگر این است که فردی که در سمت راست امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه) تصویر شدهاست، حضرت عیسی(علیه السلام) باشد که با هالهای شعلهسان و لباسی با طیف رنگی، لباس حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه) ترسیم شدهاست که احتمالا نشاندهنده متابعت ایشان از امام میباشد. طبق روایات، در زمان ظهور حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه)، ایشان نزول خواهند کرد و در رکاب آن حضرت و پشت سر ایشان اقامه نماز خواهند نمود و این به مفهوم خاتمیت و خاتمالاوصیابودن آن بزرگوار است؛ و بهعنوان وزیر در حکومت امام زمان(عجل الله تعالی فرجه) ایشان را یاری مینماید. به همین دلیل که حضرت مسیح(علیه السلام) وزیر امام هستند، امکان دارد فردی که در سمت راست ترسیم شدهاست، حضرت عیسی(علیه السلام) باشد که مجلس قضاوت و داوری در محضر امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه) و حضرت مسیح(علیه السلام) بهنمایش گذاشته شدهاست. چنانکه در دومین کتیبه بالایی شعر به حکومت عدلگستر مهدی(عجل الله تعالی فرجه) اشاره مینماید.
در آسمان صاف و آبیرنگ و بر فراز کوهسار، ابری که بر آن خورشیدی متجلی است، احتمالا نمادی از ظهور امام از پشت پرده غیبت است، زیرا بر اساس روایات، وجود امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه) در زمان غیبت همچون خورشید پشت ابر است که در اینجا بهدلیل ظهور حضرت، هنرمند خورشید را بر روی ابر ترسیم کردهاست.
نگارنده: مرضیه علی پور